Bài toán giáo viên khi tiếng Anh là ngôn ngữ thứ hai

Thủ tướng Chính phủ vừa phê duyệt Đề án “Đưa tiếng Anh thành ngôn ngữ thứ hai trong trường học giai đoạn 2025-2035, tầm nhìn đến năm 2045”. Theo mục tiêu của đề án, tiếng Anh không chỉ dừng lại ở việc dạy và học một ngôn ngữ mà còn là công cụ để học các môn học khác. Và thiếu giáo viên cả về số lượng và chất lượng là bài toán cần lời giải khi triển khai đề án này.

Tại Trường trung học cơ sở Nguyễn Du (phường Đại Mỗ) hiện có hơn 1.300 học sinh. Ngoài 3 tiết tiếng Anh theo chương trình chính khóa, nhà trường còn tổ chức các chương trình tiếng Anh tăng cường, tùy thuộc vào nhu cầu của học sinh như: chương trình Cambirdge, chương trình bán quốc tế và chương trình bổ trợ... Đây là điều kiện thuận lợi để nhà trường triển khai “Đưa tiếng Anh trở thành ngôn ngữ thứ hai trong trường học”.

Cô giáo Nguyễn Thị Lý, Hiệu trưởng Trường THCS Nguyễn Du cho biết: "Hiện nhà trường có 6 giáo viên giảng dạy ngôn ngữ tiếng Anh và có 3 giáo viên được đào tạo môn học bằng tiếng Anh. Nhưng không phải là trường nào cũng có may mắn giống như trường THCS Nguyễn Du, có những trường thì không thể tuyển đủ giáo viên".

Cô giáo Nguyễn Thị Phương Lan, Hiệu trưởng Trường THCS Tân Dân (xã Kim Anh) cho biết: "Hiện nay, đội ngũ giáo viên của nhà trường tuổi trung bình cũng khá cao, tầm tuổi từ 40 cho đến gần 60 cũng rất nhiều; tỷ lệ giáo viên dưới 40 tuổi rất là ít, chỉ khoảng 20%. Trừ giáo viên tiếng Anh, còn các giáo viên bộ môn đáp ứng được điều kiện dạy ngôn ngữ thì đến giờ chúng tôi chưa có".

Theo tính toán của Bộ Giáo dục và Đào tạo, với lộ trình của Đề án, đến năm 2030, toàn ngành cần bổ sung khoảng 22.000 giáo viên tiếng Anh, trong đó có 12.000 giáo viên mầm non và gần 10.000 giáo viên tiểu học; đồng thời bồi dưỡng ít nhất 200.000 giáo viên hiện có để bảo đảm đạt chuẩn năng lực giảng dạy bằng tiếng Anh. "Điểm nghẽn" lớn nhất hiện nay đối với nhiều địa phương là số lượng và chất lượng giáo viên. Đây là thách thức khó có thể giải quyết trong thời gian ngắn.

Tiến sĩ Thái Văn Tài, Vụ trưởng Vụ Giáo dục Phổ thông, Bộ Giáo dục và Đào tạo cho biết: "Chính phủ đã ban hành Nghị định 222 nhằm tăng cường cơ hội để các nhà trường có thêm phương án lựa chọn lực lượng giáo viên. Trong đề án của Bộ Giáo dục và Đào tạo cũng đã giao cho các trường sư phạm đổi mới phương thức đào tạo giáo viên ngay từ khi là sinh viên sư phạm. Các nhà trường cần có các mô đun bồi dưỡng để những giáo viên đã được tuyển dụng tiếp tục nâng cao năng lực chuyên môn".

Đưa tiếng Anh trở thành ngôn ngữ thứ hai trong trường học là định hướng lớn thể hiện quyết tâm nâng cao năng lực hội nhập cho thế hệ trẻ Việt Nam, song cần xem xét đầy đủ các yếu tố thực tế, nghiên cứu bổ sung các nhóm giải pháp để triển khai hiệu quả, thực chất và đạt được các mục tiêu đã đề ra. Khi mỗi nhà trường, mỗi giáo viên và học sinh cùng sẵn sàng, tiếng Anh sẽ không chỉ là môn học, mà trở thành công cụ mở rộng cánh cửa tri thức và cơ hội cho tương lai.