Chè lam xứ Đoài

Chè lam Đường Lâm - món quà quê nức tiếng được làm hoàn toàn thủ công bằng phương pháp gia truyền mà mỗi nhà sẽ giữ một công thức, một bí kíp riêng.

Sinh ra trong một gia đình làm chè lam nổi tiếng lâu đời, chị Nguyễn Thúy Hà (làng Đường Lâm, thị xã Sơn Tây, Hà Nội) đã gói gọn những tinh túy của đồng đất quê hương ấy trong phương pháp nấu chè riêng của gia đình.

Nguyên liệu chính của chè lam gồm có bột nếp, lạc rang và gừng, gia giảm cùng mật mía nguyên chất, mạch nha và nước cốt chanh tươi.

Công đoạn nấu chè lam là quan trọng nhất bởi những người đầu bếp lành nghề sẽ phải biết cân, đong tỉ lệ từng nguyên liệu sao cho thật vừa vặn.

Chị Hà chia sẻ: "Mình có định lượng sẵn. Ví dụ mình nấu 10kg chè lam mình sẽ có một định lượng nhất định. Trong đấy mình cần có bột nếp cái hoa vàng, gừng, lạc, mật mía và mạch nha. Gừng mình làm nhuyễn, rồi rang lạc. Mật mía, mạch nha, gừng mình sẽ đun lên hòa quyện với nhau. Sau đó mình sẽ cho nước cốt chanh vào để dung hòa các nguyên liệu".

Khi tất cả đã hòa quyện với nhau thành hỗn hợp có màu vàng óng, gần như keo sẽ đến công đoạn quan trọng nhất là rắc bột nếp.

Khi chè lam đã chín, người đầu bếp khéo léo đưa vào độ bùi của món đặc sản này bằng nguyên liệu lạc rang.

"Bột áo của mình cũng là bột nếp, có nhiều nơi người ta làm bột tẻ, nhưng mình làm bằng bột nếp thì sẽ không làm cứng miếng chè lam. Lúc mình cắt miếng chè lam mình sẽ phủ bột vào xung quanh miếng chè thì sẽ không dính vào nhau" - chị Hà chia sẻ thêm.

Một miếng chè lam đạt yêu cầu là khi ăn dẻo vừa phải, ngọt thanh, có vị thơm của nếp và cay nhẹ của gừng, vị bùi của lạc rang. Chè lam ngon nhất khi thưởng thức vào độ mát giời hoặc tiết se lạnh, bên những chén trà nóng thơm phức.

200 gram chè lam cung cấp khoảng 800 Kcal. Chè lam chứa nhiều đường và tinh bột, không nên ăn quá nhiều một lúc. Mỗi lần nên dùng khoảng 20-30g, tương đương 2-3 miếng nhỏ để tránh nạp quá nhiều calo hoặc đường.

Người đang trong chế độ ăn kiêng, tiểu đường hoặc giảm cân nên hạn chế sử dụng. Chè Lam có chứa lạc (đậu phộng) cần lưu ý với người dị ứng với thành phần này.

Trải qua bao biến thiên của thời gian, món đặc sản lâu đời của xứ Đoài  - chè lam Đường Lâm vẫn giữ nguyên hương vị truyền thống - là món quà quê mộc mạc mà sâu lắng. Trong miếng chè lam bạn cầm trên tay thưởng thức ngày hôm nay bên chén trà thơm, không chỉ có vị ngọt của nếp cái hoa vàng, của mật mía, mà còn có cả vị ngọt ngào của ký ức, của phong tục và nếp sống bao đời người dân một vùng đất cổ.